Log in
inloggen bij Cement
Hulp bij wachtwoord
Geen account?
shop word lid
Home / Alle kennis / Artikelen

Hergebruik: van compleet appartement tot betongranulaat

Wat SUPERLOCAL leert over constructief hergebruik van beton Tom Feijen - 13 oktober 2026

Een compleet appartement uit een bestaande betonflat zagen, uithijsen en opnieuw als woning gebruiken: bij SUPERLOCAL in Kerkrade is het daadwerkelijk gebeurd. Binnen hetzelfde project werd beton ook op andere schaalniveaus hergebruikt: als bestaand casco, als constructief element, als betonbrok en als granulaat voor nieuw beton. Het werd een zoektocht naar de grens tussen wat technisch mogelijk, aantoonbaar veilig en praktisch haalbaar is.

In het kort

  • SUPERLOCAL is te beschouwen als een praktijkproef met betonhergebruik op verschillende schaalniveaus
  • Het meest in het oog springende experiment was het uitzagen van complete appartementdelen
  • Iedere stap kan zijn eigen maatgevende belastinggeval opleveren
  • De constructieve functie van bestaande onderdelen is deels opnieuw benut
  • Het experiment liet de grenzen van deze vorm van hergebruik zien
  • Binnen het project zijn verschillende bestaande betonelementen onderzocht
  • Betonbrokken uit de gesloopte flat zijn in de proefwoningen hergebruikt
  • Bij hergebruik van betonpuin gaat het vooral om het aantonen van de materiaaleigenschappen
  • De ervaring plaatst een kanttekening bij een te eenvoudige interpretatie van circulariteitsmodellen
  • Als we willen dat constructies over vijftig of honderd jaar werkelijk hoogwaardig kunnen worden hergebruikt, moeten we nu anders ontwerpen

Projectgegevens

Project: SUPERLOCAL / Super Circular Estate (SCE), drie circulaire UIA-proefwoningen, Kerkrade
Opdrachtgever: HEEMwonen
Architect: SeC Architects
Constructeur: Ingenieursbureau A. Palte
Aannemer: Jongen
Sloop / materiaaloogst: Dusseldorp Infra, Sloop en Milieutechniek
Kennispartner: Zuyd Hogeschool
Europees programma: Urban Innovative Actions (UIA), Super Circular Estate
Moment van realisatie: 2018-2020

SUPERLOCAL, een gezamenlijk initiatief van woningcorporatie HEEMwonen, de gemeente Kerkrade en IBA Parkstad, maakte deel uit van de herstructurering van Bleijerheide in Kerkrade. De ambitie was aanzienlijk: circa 400 bestaande woningen onttrekken en ongeveer 125 nieuwe woningen realiseren. Hierbij moesten aanwezige materialen en gebiedskwaliteiten zoveel mogelijk behouden blijven [1]. Een van de experimenten richtte zich op het beton uit de bestaande hoogbouw aan de Jonkerbergstraat.

Terugkijkend is SUPERLOCAL te beschouwen als een praktijkproef met betonhergebruik op verschillende schaalniveaus. De helft van de flat, daterend uit 1960, is gesloopt. Het vrijkomende materiaal, met name beton, moest zoveel mogelijk worden hergebruikt. Bij wijze van experiment zijn drie proefwoningen gerealiseerd. Twee van de drie woningen (type A en B) hebben als draagconstructie een volledig uit de bestaande flat gezaagd appartement (foto 1). De derde proefwoning (type C) heeft een draagconstructie uit volledig gerecycled betongranulaat. Onderdelen van de woningen zijn verder uit verschillende andere hergebruikte onderdelen gemaakt (galerijplaten, betonnen privacyschermen en betonnen brokstukken). Zo ontstaat een cascade van betonhergebruik. Hoe hoger in die cascade, hoe meer van de oorspronkelijke geometrie, materie, functie en reeds geïnvesteerde arbeid en geld behouden blijft.

Volledige bericht lezen?

Het volledige item is gratis beschikbaar voor onze leden.
Nog geen lid? meld u aan bij ons netwerk.

Reacties

x Met het invullen van dit formulier geef je Cement en relaties toestemming om je informatie toe te sturen over zijn producten, dienstverlening en gerelateerde zaken. Akkoord
Cement ©2026. All rights reserved.

Deze website maakt gebruik van cookies. Meer informatie AccepterenWeigeren