Cement 2009/4 Duurzaam gebouwd

Het vierde nummer van Cement staat in het teken van energie-efficiënt bouwen met beton en behandelt veel praktijkvoorbeelden. Hierin onder meer:

Infra-lichtbeton

Onderzoekers aan de TU Berlijn hebben een super lichtgewicht constructief beton ontwikkeld met een hoog isolerend vermogen. Deze experimentele ontwikkeling maakt monoliet bouwen mogelijk ondanks de hoge energieprestatie-eisen die tegenwoordig worden gesteld aan de gebouwomhulling. Inmiddels zijn de laboratoriumresultaten met de bouw van een woonhuis aan de praktijk getoetst. Niet alleen de speciale betonsamenstelling, ook de toepassing van glasvezelwapening draagt bij aan het duurzame resultaat.

 

Schalen en gewelven met BetonBallon

Met de zogenoemde BetonBallon kunnen gewelven of schalen op een economische manier in het werk worden gerealiseerd. Als bekisting wordt een grote voorgevormde ballon toegepast. Eind oktober 2008 is op de campus van de TU Eindhoven een eerste prototype gebouwd. Mede door minimaal materiaalgebruik blijkt het een duurzame bouwmethode.

 

Flexibel en transparant

Een groot deel van de huisvesting van Wageningen Universiteit en researchcentrum is ondergebracht in de nieuwe Wageningen Campus, aan de noordzijde van Wageningen. Op deze campus is een aantal in het oog springende nieuwe gebouwen gerealiseerd. Het meest recente is Radix, de nieuwbouw voor Plant Sciences Group. Het vijf bouwlagen hoge gebouw is flexibel en transparant en biedt ruimte aan een aantal duurzame en energiezuinige kantoorconcepten.

 

Gebouw zonder energiefacturen

Goedefroo+Goedefroo architecten beoordeelt architectuur naar het vermogen geen ecologische last te vormen. Gebouwen moeten, in plaats het milieu te belasten, een oplossing aanreiken om het natuurlijk evenwicht te herstellen. Ze mogen geen CO2-uitstoot meer genereren en worden energieleveranciers in plaats van gebruikers. Deze positieve benadering kan de bouw nieuwe impulsen geven. Voor de uitbreiding van het eigen kantoor ging Goedefroo+Goedefroo architecten de uitdaging aan.

 

Hergebruik watertorens

De haalbaarheid van hergebruik staat of valt met de kosten voor de constructie. Dat geldt vooral bij industrieel erfgoed, zoals watertorens. IMd Raadgevende Ingenieurs past er drie aan voor gebruik als kantoor, woongebouw en restaurant. Drie verschillende constructies die op drie verschillende manieren weer tot leven worden gewekt. Eén wordt zelfs onderdeel van het duurzaamste kantoorgebouw van Nederland.

 

Evenwicht met de natuur

In het laagveengebied De Deelen in Friesland staat sinds kort een opvallende woning. De vorm is gelijk aan de oude stolpboerderij die hier vroeger stond. De uitwerking is echter bijzonder modern. Naast toepassing van schoon beton zorgen speciale maatregelen voor een duurzaam en comfortabel binnenklimaat.

 

Vensterschool Gravenburg

De hoofdingang van de nieuwe Vensterschool in de Groningse uitbreidingswijk Gravenburg bevindt zich op de 1e verdieping aan een op 3 m hoogte liggend schoolplein. Driekwart van de benodigde warmte van deze school wordt onttrokken aan de bodem. Betonkernactivering zorgt ervoor dat verwarming (en koeling) met zo min mogelijk verlies gepaard gaat. En passant is het gebouw bestempeld tot de schoonste, duurzaamste en meest frisse school van Noord Nederland.

 

CO2 in beton

Xiriton is een cementgebonden betonsoort op basis van specifieke plantvezels. Deze vezels zijn natuurlijke CO2-filters waardoor toepassing van het materiaal neerkomt op een alternatieve manier van CO2-opslag. Door toevoeging van olivijn aan het beton kan nog eens extra CO2 worden gebonden. De eerste kleinschalige toepassingen zijn een feit.

 

Bedrijfshal van legoblokken

De zogenoemde MasterBloc betonblokken zijn als een soort legostenen droog op elkaar te stapelen. We komen de elementen vaak tegen op bedrijventerreinen bijvoorbeeld bij de opslag van bulkgoederen. Dat er ook een volledige bedrijfshal van te maken is, bewijst het recyclingbedrijf Kampen. Flexibiliteit was hier de belangrijkste drijfveer.

 

Klimaatactieve bouwelementen

In het denken over energiebesparing tekent zich een nieuwe richting af die de ontwikkeling in gebouwen de komende jaren nadrukkelijk zal bepalen. Gebouwen worden ‘intelligenter’, er vindt een integratie plaats van installaties met het gebouw en eisen veranderen. Met klimaatactieve bouwelementen wordt geprobeerd zoveel mogelijk met de natuurlijk aanwezige omstandigheden een goed binnenklimaat te realiseren voor de gebruiker. Dit met een zo laag mogelijk energieverbruik.

 

Gevel als warmtebron

Een betonnen gevelelement als verwarming van een gebouw, dat is het idee achter de zogenoemde warmtewinmuur. Hiermee kan worden ingespeeld op de toenemende behoefte aan energiebesparende warmtesystemen. Het concept is nog volop in ontwikkeling en de eerste praktijkresultaten zijn veelbelovend.

 

Meer massa, minder energie

Het gebruik van de constructie bij het verwarmen en koelen van gebouwen is een veel gebuikte oplossing voor energiebesparing in gebouwen. VBI speelt hierop in met hun EcoPrefab Concept. De vloeren in dit systeem hebben een extra dikke onderschil waardoor er meer thermische massa ontstaat. Bovendien geeft dit ruimte aan leidingen voor koeling en verwarming. Toepassing in het opvallende nieuwbouw Centrum voor Levenswetenschappen in Groningen laat een aanzienlijke reductie van de EPC zien.

 

Een frisse wind

In het Duitse Grevenbroich is op 14 mei 2009 een windmolen van maar liefst 133 m hoogte in gebruik genomen. Het is daarmee de hoogste windmolen ter wereld. Toepassing van alleen staal is bij deze afmetingen niet meer haalbaar. Een aantal partijen ontwikkelde daarom een hybride constructie: het onderste deel beton en het bovenste deel staal.

 

Opvallend slank

Medio 2009 wordt het aan de Rotterdamse Wijnhaven gelegen appartementen- en kantoorcomplex ‘The Red Apple’ opgeleverd. Op de oostelijk gelegen Punt zal dit gebouw het voorlopige hoogtepunt vormen van het Wijnhaveneiland. De 123 m hoge toren is met een plattegrond van 21 x 23 m een van de slankste torens van Nederland. Een doordacht stabiliteitssysteem dat nagenoeg alle verticale elementen mobiliseert, maakt dit mogelijk.

 

Schoorsteen in Design & Construct

Op de maasvlakte wordt door E.ON een nieuwe ultramoderne kolencentrale gerealiseerd, naast de bestaande kolencentrale. Haverkort Voormolen is verantwoordelijk voor het ontwerp en de bouw van een 170 m hoge gewapend-betonnen schoorsteen.

 

Bouwen, het ambacht voorbij (3)

In de eerste bijdrage kwamen de waarneming van de huidige toestand en de zichtbare trends aan bod. In het tweede artikel werd een eerste conversie van deze trends naar invulling in het onderwijs toegelicht. In dit afsluitende deel staat het onderzoek centraal.

 

Rekenvoorbeelden bij Eurocode 2: Wringing

Het vakblad Cement publiceert een serie met rekenvoorbeelden waarin de diverse onderdelen van de Eurocode 2 worden toegelicht. De voorbeelden gaan dit keer over wringing. Een over wapenen op wringing en een over het uitnutten van betondrukdiagionalen bij de combinatie van dwarskracht en wringing.

 

Rectificatie:

Per abuis is de naam van de auteur van het artikel 'Infra-lichtbeton' verkeerd in Cement verschenen. De juiste naam moet zijn: Ine ter Borch 

Proefnummer ontvangen?

Cement, vakblad over betonconstructies, is al sinds 1949 hét platform voor constructeurs en bouwkundigen als het gaat over bouwen met beton.

 

Cement, kennisplatform betonconstructies is een uitgave van Aeneas.
© 2012 www.cementonline.nl - alle rechten voorbehouden.